راهنمای کامل گشت و گذار در پارک ملی پنانگ؛ جواهر سبز مالزی

اگر فکر می‌کنید جزیره پنانگ در مالزی فقط به غذاهای خیابانی جورج تاون و نقاشی‌های دیواری‌اش خلاصه می‌شود، سخت در اشتباهید! کمی دورتر از هیاهوی شهر، جایی در شمال غربی جزیره، کوچک‌ترین اما یکی از شگفت‌انگیزترین پارک‌های ملی جهان منتظر شماست. پارک ملی پنانگ (Penang National Park) که محلی‌ها به آن «تامان نگارا پولائو پینانگ» می‌گویند، ترکیبی جادویی از جنگل‌های بارانی استوایی، سواحل بکر، دریاچه‌های عجیب و حیات وحش دیدنی است.

در این مقاله قصد داریم کوله‌بار سفر را ببندیم و به دل این طبیعت وحشی بزنیم. اگر عاشق طبیعت‌گردی هستید یا می‌خواهید یک روز متفاوت را در سفر به مالزی تجربه کنید، این راهنمای جامع مخصوص شماست.

پارک ملی پنانگ کجاست و چرا باید آن را ببینیم؟

این پارک در منطقه «تلوک باهانگ» (Teluk Bahang) واقع شده است. شاید برایتان جالب باشد که بدانید پارک ملی پنانگ با وسعتی حدود ۲۵۰۰ هکتار، کوچک‌ترین پارک ملی جهان است؛ اما فریب این عنوان را نخورید. تنوع زیستی در همین مساحت کم به قدری بالاست که شما را شگفت‌زده می‌کند.

از جنگل‌های حرا (مانگرو) گرفته تا سواحل شنی سفید و جنگل‌های دیپتروکارپ، همه چیز در اینجا جمع شده است. بر خلاف بسیاری از جاهای دیدنی پنانگ که شلوغ و پر سر و صدا هستند، اینجا می‌توانید صدای واقعی طبیعت را بشنوید، میمون‌های بازیگوش را ببینید و اگر خوش‌شانس باشید، لاک‌پشت‌های دریایی را ملاقات کنید.

جاذبه‌های اصلی در پارک ملی پنانگ

وقتی وارد پارک می‌شوید، دو مسیر اصلی پیش روی شماست که هرکدام به جاذبه‌های متفاوتی ختم می‌شوند. بیایید با هم مهم‌ترین دیدنی‌های این پارک را بررسی کنیم.

۱. ساحل میمون‌ها (Monkey Beach) یا تلوک دویونگ

مشهورترین بخش پارک ملی پنانگ، ساحل میمون‌هاست. همان‌طور که از اسمش پیداست، اینجا قلمرو ماکاک‌های دم‌دراز است. این ساحل یکی از بهترین نقاط برای استراحت، شنا و پیک‌نیک محسوب می‌شود. ساحل شنی نرم و درختان نارگیل منظره‌ای کارت‌ پستالی ایجاد کرده‌اند.

• نکته مهم: اگرچه میمون‌ها بامزه به نظر می‌رسند، اما می‌توانند تهاجمی باشند. به هیچ وجه به آن‌ها غذا ندهید و مراقب وسایل براق و خوراکی‌هایتان باشید.

۲. پناهگاه لاک‌پشت‌ها در ساحل کراتچوت (Pantai Kerachut)

اگر به دنبال آرامش مطلق و کمی آموزش زیست‌محیطی هستید، ساحل کراتچوت انتخاب بهتری است. این ساحل محل تخم‌گذاری لاک‌پشت‌های سبز و لاک‌پشت‌های رایدلی زیتونی است. در انتهای این ساحل، یک مرکز حفاظت از لاک‌پشت‌ها وجود دارد که می‌توانید بچه لاک‌پشت‌های تازه متولد شده را ببینید و با چرخه زندگی آن‌ها آشنا شوید.

• تذکر: شنا در ساحل کراتچوت به دلیل شیب تند و عروس‌های دریایی خطرناک ممنوع است.

۳. دریاچه مرومیکتیک (Meromictic Lake)

یکی از پدیده‌های نادر زمین‌شناسی درست در کنار ساحل کراتچوت در پارک ملی پنانگ قرار دارد. دریاچه مرومیکتیک جایی است که آب شیرین رودخانه و آب شور دریا به هم می‌رسند اما به دلیل تفاوت در چگالی و دما، با هم مخلوط نمی‌شوند! لایه آب سرد و سنگین شور در پایین و آب گرم و شیرین در بالا قرار می‌گیرد. این پدیده تنها در چند نقطه از جهان وجود دارد و دیدن آن (به‌ویژه در فصل‌های پرباران) تجربه‌ای منحصر به فرد است.

۴. فانوس دریایی موکا هد (Muka Head Lighthouse)

برای کسانی که آمادگی جسمانی بالایی دارند، صعود به فانوس دریایی موکا هد یک چالش جذاب است. این فانوس در سال ۱۸۸۳ توسط بریتانیایی‌ها ساخته شده و در ارتفاع ۲۲۷ متری از سطح دریا قرار دارد. منظره پانورامای اقیانوس از بالای این فانوس، خستگی صعود را از تن شما بیرون می‌کند.

مسیرهای دسترسی و پیاده‌روی در پارک

برای گشت و گذار در پارک ملی پنانگ دو راه دارید: یا کوهنوردی و پیاده‌روی کنید، یا با قایق بروید. البته بهترین کار ترکیب این دو است (مسیر رفت پیاده، مسیر برگشت با قایق).

مسیر اول: به سمت ساحل میمون‌ها

این مسیر ساحلی است و نسبتاً هموارتر محسوب می‌شود، اما در برخی نقاط نیاز به بالا رفتن از صخره‌ها و عبور از موانع طبیعی دارد. پیمایش این مسیر حدود ۱ ساعت و نیم طول می‌کشد. در طول راه مناظر زیبایی از دریا را خواهید دید.

مسیر دوم: به سمت پانتای کراتچوت (لاک‌پشت‌ها)

این مسیر جنگلی‌تر است و شیب‌های تندتری دارد. شما باید از تپه‌ای عبور کنید که پوشیده از ریشه‌های بزرگ درختان است. این مسیر چالش‌برانگیزتر است اما سایه درختان باعث می‌شود گرمای آفتاب کمتر اذیتتان کند. رسیدن به ساحل کراتچوت هم حدود ۱ ساعت و نیم زمان می‌برد.

پل معلق (Canopy Walk)

یک پل معلق چوبی و طنابی به طول ۲۵۰ متر در پارک وجود دارد که به شما اجازه می‌دهد جنگل را از ارتفاع بالا تماشا کنید. (نکته: این پل در سال‌های اخیر اغلب به دلیل تعمیرات بسته بوده است. قبل از ورود، وضعیت باز بودن آن را از باجه اطلاعات بپرسید.)

چگونه به پارک ملی پنانگ برویم؟

دسترسی به این پارک بسیار ساده و ارزان است. اگر در شهر جورج تاون اقامت دارید، می‌توانید از روش‌های زیر استفاده کنید:

• اتوبوس: ارزان‌ترین و محبوب‌ترین راه، استفاده از اتوبوس‌های "Rapid Penang" است. سوار خط 101 شوید و تا آخرین ایستگاه (Teluk Bahang) بروید. ایستگاه دقیقاً جلوی درب ورودی پارک است. سفر حدود ۱ ساعت طول می‌کشد و فرصتی عالی برای دیدن خط ساحلی جزیره از پنجره اتوبوس است.
• تاکسی اینترنتی (Grab): اگر گروهی سفر می‌کنید یا حوصله اتوبوس را ندارید، اپلیکیشن Grab (مشابه اسنپ) بهترین گزینه است. هزینه آن بسته به ساعت روز متغیر است اما بسیار راحت‌تر است.

هزینه‌ها و نکات ورود به پارک

تا چند سال پیش ورود به پارک ملی پنانگ رایگان بود، اما اکنون قوانین تغییر کرده است.

1. هزینه ورودی: برای گردشگران خارجی مبلغی به عنوان ورودی دریافت می‌شود (این مبلغ متغیر است اما معمولاً حدود ۵۰ رینگیت برای بزرگسالان است).
2. ثبت نام: قبل از ورود باید در دفتر پارک ثبت‌نام کنید و شماره پاسپورت خود را وارد نمایید. این کار برای امنیت شماست تا اگر در جنگل گم شدید، آن‌ها اطلاع داشته باشند.
3. اجاره قایق: اگر نمی‌خواهید پیاده بروید یا می‌خواهید مسیر برگشت را با قایق طی کنید، باید همان ابتدای ورودی پارک قایق رزرو کنید. هزینه قایق‌ها معمولاً به صورت دربست برای هر قایق (تا ۱۰ نفر) محاسبه می‌شود (حدود ۱۰۰ تا ۱۲۰ رینگیت بسته به مقصد).

حیات وحش: چه حیواناتی خواهید دید؟

طبیعت‌گردی در پارک ملی پنانگ بدون دیدن حیوانات کامل نمی‌شود. دوربین‌هایتان را آماده نگه دارید چون ممکن است با موارد زیر روبرو شوید:

• میمون‌های ماکاک: همه جا هستند و بسیار پررو!

• 

• لنگورهای عینکی (Dusky Leaf Monkeys): این میمون‌ها بسیار بامزه و خجالتی هستند. دور چشم‌هایشان حلقه‌های سفید دارند که انگار عینک زده‌اند. آن‌ها معمولاً بالای درختان هستند و برخلاف ماکاک‌ها، بی‌آزارند.
• بزمجه (Monitor Lizards): ممکن است مارمولک‌های بسیار بزرگی را ببینید که شبیه تمساح‌های کوچک هستند. نترسید، آن‌ها کاری به انسان‌ها ندارند.
• عقاب‌های دریایی: در آسمان ساحل معمولاً عقاب‌های شکاری را در حال پرواز می‌بینید.

بهترین زمان بازدید از پارک ملی پنانگ

مالزی کشوری استوایی است، یعنی هوا همیشه گرم و شرجی است. اما نکات ریزی برای زمان‌بندی وجود دارد:

• ساعت شروع: صبح زود (حدود ۸ یا ۹ صبح) بهترین زمان است. هوا خنک‌تر است و حیوانات فعال‌ترند. ظهرها گرما و رطوبت می‌تواند طاقت‌فرسا باشد.
• فصل بارندگی: در ماه‌های پرباران (سپتامبر و اکتبر)، مسیرهای پیاده‌روی بسیار لغزنده و گلی می‌شوند. همچنین احتمال لغو حرکت قایق‌ها به دلیل امواج دریا وجود دارد.
• خشکسالی: در فصل‌های خیلی خشک، سطح آب دریاچه مرومیکتیک پایین می‌آید و ممکن است آن زیبایی همیشگی را نداشته باشد.

تجهیزات ضروری برای سفر به جنگل پنانگ

برای اینکه خاطره خوشی از پارک ملی پنانگ داشته باشید، حتماً وسایل زیر را همراه ببرید. یادتان باشد در داخل پارک (به جز ابتدای ورودی و گاهی در ساحل میمون‌ها) هیچ فروشگاهی وجود ندارد.

• آب فراوان: حداقل ۱.۵ تا ۲ لیتر آب برای هر نفر. رطوبت باعث تعریق زیاد می‌شود.
• کفش مناسب: صندل‌های لاانگشتی برای پیاده‌روی در جنگل مناسب نیستند. کفش کتانی یا صندل‌های مخصوص کوهنوردی بپوشید.
• اسپری ضد حشره: پشه‌های جنگلی رحم ندارند! حتماً از پماد یا اسپری دافع حشرات استفاده کنید.
• لباس نخی و خنک: ترجیحاً رنگ روشن بپوشید.
• بارانی سبک: در مناطق استوایی، هر لحظه امکان باران سیل‌آسا وجود دارد.
• خوراکی سبک: مقداری آجیل یا شکلات برای تجدید انرژی داشته باشید (دور از چشم میمون‌ها بخورید!).

آیا بازدید از پارک برای کودکان و سالمندان مناسب است؟

این سوال بستگی به روش بازدید شما دارد:

• اگر قصد پیاده‌روی دارید: مسیرهای جنگلی پستی و بلندی زیادی دارند و ریشه‌های درختان سطح زمین را ناهموار کرده‌اند. این مسیر برای سالمندان با مشکلات حرکتی و کودکان خردسال (زیر ۵ سال) دشوار و خسته‌کننده است.
• اگر با قایق می‌روید: بله، کاملاً مناسب است. می‌توانید با قایق مستقیم به ساحل میمون‌ها بروید، آنجا استراحت کنید و دوباره با قایق برگردید. این روش برای خانواده‌ها عالی است.

تجربه کمپینگ در پارک ملی

یکی از تجربه‌های هیجان‌انگیز، شب‌مانی در پارک ملی پنانگ است. در منطقه ساحل کراتچوت محل‌هایی برای برپایی چادر وجود دارد. تصور کنید شب را با صدای امواج و جنگل بخوابید و صبح با طلوع خورشید بیدار شوید. برای کمپینگ باید حتماً از قبل با مدیریت پارک هماهنگ کنید و مجوز بگیرید. امکانات رفاهی در محل کمپینگ محدود است (سرویس بهداشتی وجود دارد اما برق نیست)، پس باید مجهز باشید.

۵ قانون طلایی برای بازدیدکنندگان

برای حفظ این میراث طبیعی و امنیت خودتان، لطفاً این قوانین را رعایت کنید:

1. زباله نریزید: شعار جهانی طبیعت‌گردها را فراموش نکنید: «چیزی جز رد پا باقی نگذارید و چیزی جز عکس نگیرید.»
2. غذا دادن ممنوع: غذا دادن به حیوانات باعث تغییر عادت غذایی آن‌ها و تهاجمی شدنشان می‌شود.
3. در مسیر بمانید: گم شدن در جنگل‌های انبوه استوایی راحت‌تر از آن چیزی است که فکر می‌کنید. از مسیرهای مشخص شده خارج نشوید.
4. سیگار نکشید: خطر آتش‌سوزی در جنگل جدی است.
5. به مرجان‌ها دست نزنید: اگر در ساحل شنا می‌کنید، مراقب موجودات دریایی باشید.

نتیجه‌گیری: آیا پارک ملی پنانگ ارزش رفتن دارد؟

بدون شک، بله! پارک ملی پنانگ چهره‌ای متفاوت از مالزی را به شما نشان می‌دهد. اینجا جایی است که جنگل با دریا ملاقات می‌کند. چه به دنبال یک کوهنوردی جدی باشید و چه بخواهید یک روز آرام را در ساحلی دنج بگذرانید، این پارک نیاز شما را برآورده می‌کند.

فاصله کم تا شهر، دسترسی آسان با اتوبوس و تنوع جاذبه‌ها باعث شده تا این مکان به یکی از بایدهای سفر به پنانگ تبدیل شود. پس در سفر بعدی خود به مروارید شرق (پنانگ)، یک روز کامل را برای این ماجراجویی سبز خالی کنید. مطمئن باشید تماشای غروب آفتاب از روی قایق در حالی که از پارک دور می‌شوید، یکی از بهترین خاطرات سفرتان خواهد شد.